ISO 15118 en Plug and Charge: wat het is en welke laadpalen het hebben
ISO 15118 laat auto en laadpaal digitaal praten: inpluggen en laden zonder pas (Plug and Charge) en, in versie -20, bidirectioneel laden.
Als je een type 2-stekker in je auto steekt, wisselen auto en laadpaal informatie uit. Bij oudere palen is dat niet meer dan een simpel signaal over de maximale stroomsterkte. ISO 15118 vervangt dat door een echte digitale verbinding, waarmee de paal weet welke auto er hangt, wat die kan en wat hij wil. Dat maakt drie dingen mogelijk: automatisch afrekenen, slimmer laden en bidirectioneel laden.
Plug and Charge
Met Plug and Charge identificeert de auto zichzelf bij de paal met een digitaal certificaat. Geen laadpas, geen app: inpluggen en de sessie start en wordt afgerekend op het juiste account. Publiek is dat het grootste gemak. Thuis is het vooral handig bij een gedeelde paal, bijvoorbeeld in een VvE-garage of op een bedrijfsterrein, waar de paal automatisch weet aan wie hij de sessie moet toerekenen. Het vereist dat auto, paal én backoffice (OCPP) het ondersteunen.
Versie -2 en versie -20
| ISO 15118-2 | ISO 15118-20 | |
|---|---|---|
| Plug and Charge | ja | ja, met sterkere beveiliging |
| Slim laden (laadprofielen van auto naar paal) | beperkt | uitgebreid |
| Bidirectioneel laden (V2G/V2H) | nee | ja |
| Rol in regelgeving | – | basis voor de AFIR-eis aan slimme en bidirectionele communicatie (DuurzameTech) |
De Europese verordening AFIR verplicht slim laden voor publiek toegankelijke laadpunten (Mennekes). DuurzameTech stelt dat vanaf 1 januari 2027 alle nieuwe publieke en private laadpalen in de EU technisch geschikt moeten zijn voor slimme communicatie en bidirectionele integratie op basis van ISO 15118-20. Of dat ook voor privé-thuislaadpunten geldt, hebben we niet tegen de verordeningstekst kunnen verifiëren.
Welke laadpalen ondersteunen het?
Fabrikanten zijn hier niet altijd precies over. Wat we uit ons onderzoek kunnen zeggen: de Zaptec Go 2 wordt verkocht als V2G-ready (€779, Wallbox Discounter september 2026), wat ISO 15118-20 veronderstelt. Voor andere merken moet je de specificaties per model raadplegen; in de vergelijker nemen we per model op of ISO 15118 en V2G-readiness door de fabrikant worden geclaimd. Let op het verschil tussen "hardware geschikt" en "functie actief": een paal kan de standaard in hardware ondersteunen terwijl Plug and Charge of bidirectioneel laden pas via een latere firmware-update of backoffice-dienst beschikbaar komt.
Heb je het nodig?
- Alleen thuis laden met één auto: nee. Een paal met app en eventueel MID-meter volstaat.
- Gedeelde paal, zakelijk of VvE: Plug and Charge maakt afrekenen per gebruiker eenvoudiger, maar een laadpas via OCPP werkt ook.
- Toekomstig bidirectioneel laden: ja, dan is ISO 15118-20 een voorwaarde. Lees bidirectioneel laden voor de stand van zaken.
- Nieuwe paal in 2027 of later: waarschijnlijk krijg je het er standaard bij, als de AFIR-uitleg van DuurzameTech klopt.
Omdat de meerprijs voor een paal met ISO 15118-20 klein of nul is, is het bij een aankoop in 2026 een verstandig vinkje, niet een reden om meer te betalen.
Veelgestelde vragen
Wat is Plug and Charge?
Een functie uit ISO 15118 waarbij de auto zichzelf met een digitaal certificaat identificeert bij de laadpaal. Je plugt in en de sessie start en wordt afgerekend zonder pas of app.
Welke laadpalen hebben ISO 15118-20?
De Zaptec Go 2 wordt als V2G-ready verkocht, wat ISO 15118-20 veronderstelt. Voor andere merken moet je de specificaties per model controleren; fabrikanten zijn hier niet altijd precies over.
Is ISO 15118 verplicht vanaf 2027?
AFIR verplicht slim laden voor publieke laadpunten. DuurzameTech stelt dat vanaf 1 januari 2027 ook nieuwe private laadpalen technisch geschikt moeten zijn voor ISO 15118-20; voor thuislaadpunten is dat niet tegen de verordeningstekst geverifieerd.